KESTEL        

Tarihi:                                                            

        Kestel ismi "CASTEL" kelimesinden zamanla değişerek olmuştur. Castel,Latin dilinde "kale" demektir.Doğu Roma İmparatorluğu zamanında ön Asya'dan gelecek olası akınlara karşı koyabilmek için sınır kalesi olarak kurulmuştur. Kuruluşu bugün Kale olarak adlandırılan alan içindedir. 

          Osmanlı devleti kurucusu Osman Bey zamanında Yenişehir-Bursa arasında Dimboz muharebesi sonucunda 1306'da Türklerin eline geçen Castel, zamanla Kestel adını almıştır. Kestel'i bir sınır kalesi olmaktan çıkarıp, yerleşim yeri olarak kuran şeyhülislam Vani Mehmet Efendidir.

          Van'ın Hoşat İlçesinde doğan Vani Mehmet Efendi başarılı bir eğitim hayatından sonra Saraya kadar yükselmiş,3.Viyana kuşatmasında ordu ile beraber sefere katılmış,o dönemde Osmanlı İmparatorluğu'nun yaşadığı çalkantılardan etkilenerek Padişah 4.Mehmet tarafından  Kestel'e sürgün edilmiştir. 

          O çağda Kestel; Serme, Barakfakih, Gürsu, Vakıf, İsabey topraklarını da içine alan bir çiftlik konumunda iken Vani Mehmet Efendi buraya Camii, İmaret, Medrese, Fırın, Kervansaray, Değirmen ve Hamam inşa ettirerek Ketselin ilk defa bir yerleşim yeri olarak hayata geçmesini sağlamıştır. Bugün bu yapılardan sadece merkezi camii ve hamam ayakta durmaktadır. 

          1877-1878 Osmanlı-Rus harbi sonrasında 40 evin bulunduğu bir yerleşim yeri olan Kestel'e Bulgaristan'ın Şumnu, Tırnova, Kızanlık,Çırpan bölgelerinden göçmenler getirilmiş sonraki yıllarda da göçler devam etmiştir. 

          1908 yılında Bulgaristan'ın Filibe İlindeki Kırçima ve Ustina  bölgelerinden 14 hane,1913 de 106 hane gelerek Kestel'e yerleşmiştir. 

Nüfus Yapısı:

         Kestel dışarıdan göç alan bir yerleşim yeridir. 1927'de 526 olan merkez nüfusu; 1990'da 15.239'a, 2000'de 27.496' ya çıkmıştır. Özellikle 1993 yılında tamamlanan 2064 göçmen konutuna yerleşim, İlçe nüfusunu arttırmış ve nüfus yapısını değiştirmiştir.

         İldeki 1990 ve 2000 yılları yıllık nüfus artış hızı incelendiğinde; Nilüfer'den (%o 130,65) sonra en fazla şehir nüfus artışının olduğu ilçesi (%o 59) Kestel'dir. İlçenin toplam nüfusu 44.102 olup kasaba ve köylerin nüfusu 16.606 (% 37,6)'dır.

İlçe merkezi ve köylerin 1990 ve 2000 Genel Nüfus Sayımlarına göre nüfus dağılımı aşağıdaki gibidir:

Ekonomik Durum

         İlçe ekonomik zenginlik olarak ortalama değerlerin üzerindedir. Tarım ve sanayi İlçe ekonomisine yeterli katkıyı yapmaktadır. Nüfusun % 75'i sanayi ve hizmetler, % 25'i tarım sektöründe çalışmaktadır. Tarımla uğraşan 3.200 çiftçi ailesinde, 11.025 kişi çalışmaktadır.

TARIM:

         İlçe Tarım Müdürlüğü kuruluşunu tamamlamıştır. Barakfaki Beldesi ve Aksu Köyünde Köy Ziraat Teknisyenliği birimi bulunmaktadır.

         İlçe topraklarının % 50'sinden fazlası 1.sınıf tarım arazisidir. Yılda 3 kez ürün alınabilmektedir. 15.652 Ha tarım alanına karşılık 2007 yılında 1.392 çiftçi 50.794 Da. alan için doğrudan gelir desteği talebinde bulunmuş ve 507.946 YTL para dağıtılmıştır.

         Ova köylerinde sulama yeterli olmakla birlikte dağlık ve orman içi köylerin bazılarında yetersizdir. Çiftçiler araziden yeterince yararlanamamaktadır. Halen çalışmaları devam eden sulama göletleri ekonomik canlılık kazandıracaktır.

         Kestel'de 1942 yılından itibaren başlayan meyve fidanı üretimi ile 20 yıl önce başlayan dış mekan süs bitkileri üretimi tüm Türkiye pazarında satılmaktadır.

         Ova köylerde çoğunlukla şeftali ve armut başta olmak üzere meyve, dağ köylerinde ahududu ve böğürtlen ürünleri önemli düzeydedir.

         İlçede tarımla uğraşanların; % 10'u hayvancılık, % 1,5'i fidancılık, % 15'i sebzecilik, % 25'i meyvecilik, % 30'u tarla ürünleri, % 18,5'i diğer alanlarda (endüstri bitkileri, yem bitkileri, bağ vb.) faaliyet göstermektedir. Hayvan varlığı ise şöyledir:

Büyükbaş   : 3.095 baş
Küçükbaş   : 7.500 baş
Tek tırnaklı : 45 baş
Kanatlı       : 60.000 adet
Arı kovanı  : 1.200 adet
Ayrıca İlçemizde 5 adet süt işletmesi vardır.

Tarım Alanının Kullanım Şekli

Üretim ve Verim Durumu

a- TARLA ÜRÜNLERİ :

b- SEBZECİLİK :

c- MEYVECİLİK :

Son Beş Yıl İçinde Kestel İlçesinde Üretilen Meyve ve Süs Bitkisi Fidanı Üretim Miktarları

         Üretim miktarlarında yıllar arasındaki ani düşüş ve yükseliş, bir önceki ekilişte talep edilen fidan miktarlarından kaynaklanmaktadır. Söz konusu rakamlar söküm dönemi ve vejetatif dönem raporlarından alınmıştır.

 SANAYİ:

         Kestel'de sanayileşme 1980'li yıllarda ivme kazanmıştır. 5 ana kümede toplanan fabrikalar; organize sanayi bölgesi oluşturularak alt yapı tamamlandıktan sonra değil, Belediyece Sanayi Bölgesi ilan edilmesiyle kendiliğinden oluşmuştur. İşletmeler ağırlıklı olarak KOBİ niteliğindedir. Mevcut sanayi bölgelerimiz;

- Kestel Organize Sanayi Bölgesi
- Kestel 2.Sanayi Bölgesi
- Barakfaki Sanayi Bölgesi
- Turan Köyü Sanayi Bölgesi
- Derekızık Yolu Sanayi Bölgesi'dir.

         Ayrıca 10.10.2004 tarihinde Küçük Sanayi Sitesi Kooperatifi kurulmuş, inşaatı devam etmekte olup 50 üyesi bulunmaktadır.

         Kestel'e sanayi, altyapı olmadan ve OSB kurulmadan girmiştir. Sanayi Bölgesi olarak adlandırılan bölgede her türlü yapılaşmayı sanayici yapmıştır. Sanayi kesiminin birçok sorunları vardır. Kestel'li Sanayiciler, sorunlarının çözümü için KESİAD'ı (Kestel Sanayici ve İş Adamları Derneği) kurmuş ve genelde tüm sanayiciler üye olmuştur (Üye sayısı 68). Barakfaki Sanayi Bölgesinde BARSİAD kurulmuştur. KESİAD' ın önderliğinde Kestel 1 No.lu Bölgede 7 Mayıs 2004 tarihinde Sanayi ve Ticaret Bakanlığı onayı ile Organize Sanayi Bölgesi kurulmuştur. Fiilen 2004 yılı Temmuz ayında hizmete başlamış olup 73,43 Ha. arazide %85'i yapılaşmış, 72 faal fabrika ve 52 boş parselden oluşan alanda hizmet vermektedir. Sanayi kesiminin en önemli sorunları konu başlıklarıyla aşağıya çıkarılmıştır;

İlçemize Bağlı Köy İsimleri

AĞLAŞAN-ALAÇAM-AKSU-BABASULTAN-BARAKFAKİH ( Belde iken Mahalle oldu.)-BURHANİYE-ÇATALTEPE-DEREKIZIK-DUDAKLI-ERDOĞAN-GÖLBAŞI-GÖLCÜK-GÖZEDE-KAYACIK-KOZLUÖREN-LÜTFİYE-NARLIDERE-NÜSHETİYE -OSMANİYE -ORHANİYE-SAİTABAT-SAYFİYE -SEYMEN-SOĞUKSU-SERME(Köy iken Mahalle oldu)-ŞEVKETİYE -ŞÜKRANİYE -TURAN-ÜMİTALAN-YAĞMURLU-